Kadın Girişimcilere Destek Platformu

Anasayfa Üyeler Bilgi Notları Bir Bilene Sorun Ba�ar� Hikayeleri Forum İletişim

Vergi, çalışma, sağlık ve güvenlik mevzuatları

 

Vergi konusunda devlet, işverenleri iki tür mükellef olarak tanımlar.
1)      Gelir Vergisi Kanununa tabi olan Gelir vergisi mükellefi (Gerçek kişilerin tabi olduğu mükellef türü)
2)      Kurumlar Vergisi Kanununa tabi olan Kurumlar vergisi mükellefi (Limited, Anonim ve Komandit Şirketlerin tabi olduğu mükellef türü)
 
GELİR VERGİSİ MÜKELLEFİ, (Gerçek kişilerin tabi olduğu mükellef türü) Basit Usulde Mükellef olabilir.
 
Basit usulde mükellef olmanın avantajları:
          Defter tutma zorunluluğu yoktur.
          Vergi tevkifatı yapılmaz ve muhtasar beyanname verilmez.
          Geçici vergi ödenmez.
          Teslim ve hizmetleri KDV’den istisnadır.
          Belgelerinin kayıtları bağlı oldukları meslek odalarında tutulur.
 
Basit usule tabi olmanın özel şartları şunlardır:
1)      Kendi işinde bilfiil çalışmak veya bulunmak
2)      Dükkânın yıllık kirası en fazla 4300 TL (Büyükşehir) veya 3000 TL (diğer yerler) olması.
3)      Başka faaliyetleri dolayısıyla gerçek usulde gelir vergisine tabi olmamak
4)      Alım satım veya işleyerek satış yapanların yıllık alımların 60.000 TL veya yıllık satışlarının 89.000 TL altında olması
5)      Diğer tip işler için yıllık cironun 30.000 TL altında olması
 
Basit usulde çalışmaya başlayan bir mükellef, işleri büyüdüğünde gerçek usule geçebilir ama tersi mümkün değildir. Gerçek usulde mükellefle girişimciliğe başlayan bir kişi, işletmesini kapatıp daha sonra yeni bir işletme kurduğunda basit usule göre mükellef olamaz.
 
GELİR VERGİSİ MÜKELLEFİ, eğer basit usul kapsamına girmiyorsa Gerçek usule göre mükellef olur. Gelir vergisi kanununa göre vergi öder, işletmelerinin muhasebe kayıtları işletme hesabına göre tutulur. Gelir, gider ve demirbaşlar takip edilen ve kayıt altına alınan muhasebe kalemleridir. Basit usule göre muhasebeciye daha fazla iş yükler ama bilânço hesabına göre ise çok daha basittir. Eğer, işler iyi gider de Maliye’nin belirlediği rakamlardan daha büyük rakamlara ulaşırsanız, işletmenizin defterleri tek düzen hesap planına göre tutulmak zorundadır.
 
KURUMLAR VERGİSİ MÜKELLEFİ ise, Limited, Anonim ve Komandit Şirketlerin tabi olduğu mükellef türüdür. Bu mükellefler Kurumlar Vergisine tabi olup, muhasebe kayıtları, daha kapsamlı olan tek düzen hesap planına göre tutulur. İş yükü fazla olduğu için muhasebeci ücreti gerçek usule göre daha fazladır. Notere tasdik ettirilmesi gereken evrak türleri ve masrafları biraz daha fazladır.
 
DİKKAT: Vergi dairesinden yoklama memurunun geldiği gün, işletmemizin kurulduğuna dair bildirimi SGK’ya yapmanız gerekir. Aksi takdirde asgari ücretin 3 katı ceza kesilebilir.
 
Vergiden Muaf olma durumu
Evde yapılan işlerde söz konusudur. Gelir Vergisi Kanunu 9. madde 6. Bendinde şöyle ifade edilmiştir:
          Evlerde kullanılan küçük makine ve aletler haricinde makine kullanmadan ve işçi çalıştırmadan; evde üretilen ürünleri, işyeri açmadan evden eve veya pazar, kermes v.b. geçici yerlerde satanlar Gelir Vergisi‘nden muaftır.
 
Bunun uygulamasını Vergi daireleri üstlenmiştir. Herhangi bir vergi denetçisi ile karşılaşma durumunda bu maddeyi söylemeniz önemlidir. En iyisi, işyerinizin bulunduğu bölgeye bakan vergi dairesine giderek ilk ağızdan bilgi alıp, ona göre davranmaktır.
 
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı alınması
 
14.7.2005 tarihli İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’te iş yeri açma ve ruhsat alımı konuları düzenlenmiştir.İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’in tam metnine ulaşmak için tıklayın. 
Belediyeler veya organize sanayi bölgesi yönetimleri ruhsat verme konusunda yetkili olup kuracağınız işin türüne göre farklı belge ve şartları sizden ister ve bu şartları karşılamanız durumunda ruhsat verir.
 
Açacağımız işletmeyle ilgili ruhsat işlemlerine başlamak için öncelikle açacağımız işyerinin niteliğini belirlememiz gerekir. Eğer açacağımız işyeri sadece satış yapılan bir dükkân olarak kullanılacaksa bu işyeri ilgili kurumlar tarafından “Sıhhi Müessese” adı altında isimlendirilir.
 
Eğer açacağımız işletme içinde aynı zamanda üretim yapılmasını da planlıyorsak yani bu işletme bir lokanta veya içinde üretim atölyesi olan bir satış dükkânı ise bu işletme gerekli makamlar tarafından “Gayri Sıhhi Müessese” olarak isimlendirilir. Bu durum yönetmelikte “Çevresinde bulunanlara fiziki, ruhi ve sosyal yönlerden az veya çok zarar veren veya vermesi muhtemel olan ve doğal kaynakların kirlenmesine neden olabilecek müesseseler” olarak tanımlanmıştır. Gayri sıhhi müesseseler, çevrelerine verebilecekleri zararlara göre kendi içlerinde üç sınıfa ayrılırlar:
 
Birinci sınıf gayri sıhhi müesseseler: Kendi iş gruplarına ait sanayi bölgelerinde kurulur. Toplumdan uzak işletmelerdir ve sadece bağlı bulundukları sanayi grubu içinde çalışma yapma izinleri vardır. Bu işletmeler yönetmelikte “Meskenlerden ve insanların ikametine mahsus diğer yerlerden mutlaka uzak bulundurulması gereken müesseseler” olarak tanımlanmıştır.
           
İkinci sınıf gayri sıhhi müesseseler: Açılmaları izne bağlı olan işletmelerdir. Bu durum yönetmelikte “Meskenlerden ve insanların ikametine mahsus diğer yerlerden kurulca önerilip Valilikçe uygun görülecek bir uzaklıkta yapılması gereken müesseseler” olarak tanımlanmıştır.
 
Üçüncü sınıf gayri sıhhi müesseseler: Bizim kooperatiflerimize bağlı olarak, eğer içinde üretim yapmayı da düşünüyorsak açacağımız lokanta veya fırınlar gibi, çevreye en az zarar veren fakat yine de belirli denetimlere tabi olması gereken işletmelerdir. Bu durum yönetmelikte “Meskenlerin ve insanların ikametine mahsus diğer yerlerin yakınında kurulabilmekle beraber sıhhi denetim altında tutulması gereken müesseseler” olarak tanımlanmıştır.
 
İşyeri açma ve işletme ruhsatı alma başvurusunda sıhhi ve gayri sıhhi müesseseler için iki farklı başvuru formu vardır. Başvururken bu formlar doldurulur ve istenen diğer belgeleri sunulur. Başvuru formu eksiksiz olarak doldurulmuşsa, ilgiliye en geç başvurusunu izleyen iş günü içerisinde “işyeri açma ve çalışma ruhsatı” verilir.
 
Sıhhi Müessese Açmak İçin Gereken İşlemlerle ilgili bilgi için tıklayın
 
Ayrıca Sıhhi müesseseler, emniyet iznine bağlı olan ve olmayanlar olarak iki gruba ayrılır. İçkili lokantalar, bar, kahvehaneler, lokal, gazino, sinema, tiyatro, sauna, hamam, plaj, çay bahçeleri, atari salonları, lunapark ve bunun gibi yerler, emniyet iznine bağlı olan yerlerdir ve bu tarz işletmeleri açarken, açma ve çalıştırma ruhsatı dışında aynı zamanda emniyet müdürlüğünden de izin almak gerekir. Bu iznin alınması için gerekli evrakları görmek için tıklayın.
  
Gayrı Sıhhi Müessese Açmak İçin Gereken İşlemlerle ilgili bilgi için tıklayın
 
Gıda İşletmeleri için Gerekli İzinler
 
İşyerleri tarafından işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmasından sonra 5179 sayılı Kanunun 4. ve 6. maddeleri ve Çalışma İzni ve Gıda Sicili ile Üretim İzni Yönetmeliği gereği öngörülen asgari teknik ve hijyenik şartlara uyarak “çalışma izni ve gıda sicil numarası” almalıdır. İşlemler, eksiksiz olan başvuru dosyasının kabul tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde değerlendirilir. Söz konusu iş yeri bu Yönetmelikte geçen asgarî teknik ve hijyenik şartlara uygunluk gıda kontrolörü tarafından denetlenir. Yönetmelikte belirlenen hususlara uygun bulunan iş yeri için çalışma izni ve gıda sicili belgesi düzenlenerek, iş yerine sicil numarası verilir ve sicil kaydı yapılır.
 
Çalışma izni ve gıda sicili almak isteyenler aşağıdaki bilgi ve belgelerle Tarım İl/İlçe Müdürlüklerine başvururlar. Yapılan başvuruda bütün belgelerde firma adı, adresi ve faaliyet konusu gibi bilgilerin doğru olmasına dikkat edilmeli, hatalı olanlar önceden düzeltilmelidir.
 
Gıda üreten işletmeler üretimin niteliğine göre sorumlu yönetici çalıştırmak zorundadır. Sorumlu yönetici sözleşmesi en az 1 yıllık olmalıdır. 4 yıllık üniversitelerden mezun olan ve meslek odası olan sorumlu yöneticiler meslek odalarından çalıştıkları işletme için “sorumlu yöneticilik belgesi” almak zorundadır. Meslek odası olmayan ve tekniker, teknisyen gibi meslek gruplarına dahil sorumlu yöneticiler için bu belge gerekmemektedir. Dosyada ayrıca sorumlu yöneticinin noter onaylı diploma örneği bulunmalıdır. Sorumlu yöneticinin çalışma gün sayısı kapasite raporunda belirtilen güç ve işçi sayısı ile alakalıdır. 60 beygir gücünden yüksek kapasiteli veya 10’dan çok işçi çalıştıran yerlerde sorumlu yöneticiler haftanın 5 günü işletmede çalışmak zorundadır ve başka yerde çalışamaz. 60 beygir gücünün altında kapasiteli ve 10 işçiden az çalışanı olan işletmelerde 4 senelik üniversite mezunu sorumlu yöneticiler 1 iş günü, tekniker ve teknisyenler ise 2,5 iş günü işletmede bulunmalıdır.
 
 
Son olarak çalışma izni ve gıda sicili alan iş yerleri üretime başlamadan önce imal edecekleri bileşimleri ve markaları farklı her ürünü tescil ettirerek “üretim izni” almak zorundadırlar.
Üretim izin belgeleri; üzerinde yazılı gerçek ve tüzel kişiler, marka, adres ve faaliyet konusu çerçevesinde üretilen ürün için geçerli olup, bunlardan herhangi birinin değişmesi hâlinde belge geçerliliğini kaybeder. Direk insan tüketimine sunulmayan ve birincil üretimden elde edilen ürün, yarı mamül veya mamül maddeleri elde etmek için kullanılan hammadde niteliğindeki ürünlere gıda üretim izni belgesi düzenlenmez. Üretim izni belgeleri her bir marka için ayrı ayrı düzenlenir.
 
Gıda maddesi üreten iş yeri statüsünde olup, ürettiği ürünlere üretim izni almış (örneğin; börek, poğaça v.b.) ancak üretim aşamasının son unsuru olan pişirme işlemini tamamlamamış, tüketiciye sıcak servis sunabilmek için pişirme işlemini şubesi olan sıhhi müessese kapsamındaki toplu tüketim yerinde yapan iş yerleri, anılan ürünlerini gıda güvenliği ve hijyen kurallarına uymak kaydıyla intikal ettirmeleri durumunda ayrıca üretim izni almaksızın pişirme işlemi yapabilir.
Lokantacılık faaliyeti; gıda satış ve toplu tüketim yeri (sıhhi müessese) kapsamında yer alan ve mutfağında pişirilen yemeği servis salonunda müşterilerine sunan, talep halinde bireysel müşterilerin paket servis ihtiyacını karşılayan iş yerleridir. Anılan yerler gıda üreten yer kapsamında olmadığı için bu yerlere Çalışma İzni ve Gıda Sicil Belgesi ile Üretim İzni Belgesi düzenlenmez.
Kamu kurumu, hastane, otel, okul vb. yerlere ait yemekhaneler yemek fabrikası kapsamında değerlendirilmediğinden, bu yerlere Çalışma İzni ve Gıda Sicil Belgesi ile Üretim İzni Belgesi düzenlenmez.
 
Başvurular aşağıda belirtilen hususlara göre birer nüsha olarak dosya halinde İl Tarım Müdürlüklerine yapılır.
 
 
İzlenme: 46477 izlenme    Şikayet Et
 
Kadın Emeğini Değerlendirme Vakfı Habitat İçin Gençlik Özel Sektör Gönüllüler Derneği İpekyolu Kadın Kooperatifi Umut Işığı Kadın Kooperatifi İlk Adım Sabancı Vakfı